Götze verzuipt bij PSV

Mario Götze en PSV beleven niet de meest prettige seizoenstart in de Eredivisie en daarbuiten. De Brabantse topclub verloor zes punten uit de laatste drie wedstrijden. Daardoor kijkt de titeluitdager aan tegen een achterstand van vier punten. Dat is eigenlijk het moment dat spelers zoals Götze op moeten staan. De Duitse technicus staat in veel gevallen bij PSV echter met zijn voeten aan de grond genageld. 

Dat Mario Götze bij PSV ging voetballen, was al een stunt van jewelste. Dat de Duitse aanvallende middenvelder zijn contract deze zomer ook nog verlengde tot 2024 onderstreept nog maar eens de waarde die ook de Duitser ziet in het spelen in de Eredivisie. Hoewel je na ruim een jaar gewend bent geraakt aan het zien van de oud-wereldkampioen het PSV-shirt, blijft het bijzonder om de kleine technicus met én zonder bal over het veld te zien bewegen. 

Mario Götze en PSV

Götze begon bij PSV echter op de flanken in plaats van het centrum van het veld. De Duitse aanvallende middenvelder startte vaak aan de rechterkant in het 1-4-2-2-2-systeem dat Schmidt vorig seizoen introduceerde in de Eredivisie. Hoewel de aanvallende middenvelder de afgeopen jaren door een slepende ziekte niet vaak in actie kwam voor zijn club Borussia Dortmund en koos dus voor speeltijd in plaats van een dik miljoenencontract door voor PSV te kiezen. 

In zijn eerste seizoen kwam Götze bij PSV tot 25 wedstrijden, waarin hij zes doelpunten maakte en zeven assist leverde. Het gros van die wedstrijden (18) stond hij als hangende rechtsbuiten opgesteld, vijf daarvan als linksbuiten en in een enkel geval mocht Götze vorig seizoen op zijn favoriete positie achter de spitsen plaatsnemen. 

Dit jaar lijkt Götze gegarandeerd van zijn geliefde nummer-tien-positie bij PSV. De Eindhovenaren voerden een tactische wijziging door en spelen op dit moment in grote delen van de wedstrijd een 1-4-2-3-1-systeem, waar Götze de belangrijkste centrale spil is die het middenveld en de aanval aan elkaar moet verbinden. De Duitser vertolkte in de wedstrijd voor de Johan Cruijff Schaal een glansrol tegen Ajax. Met technische hoogstandjes, tempowisselingen in zijn passing en zijn lichtvoetige dribbel bespeelde Götze de ruimtes tussen de Ajax-linies alsof hij nog bij Bayern of Dortmund voetbalde. Daarmee legde Götze de basis voor een nieuw, goed seizoen bij de Eindhovenaren, maar aan de andere kant ook voor de muur waar de Duitser op dit moment tegenaan blijft lopen. 

Götze in de omschakeling

Tot nu toe bleek Ajax de enige club te zijn waar Götze überhaupt ruimte kréég op het middenveld. En dat zal waarschijnlijk ook zo blijven. De 4-0 overwinning van PSV zorgde er niet alleen voor dat er een (opnieuw) hoog verwachtingspatroon ontstond. De grote uitblinker aan de kant van PSV was dan Noni Madueke, de ware architect van het succes heette Mario Götze. De Duitser bewoog zich vogelvrij door het centrum van het middenveld, schermde in de opbouw de belangrijke passlijnen naar het centrale middenveld van Ajax af en was in de omschakeling in alle standen aanspeelbaar én in staat om de juiste keuze te maken na die geslaagde actie. 

Met andere woorden: Götze zorgt voor een enorme tempoversnelling in de aanvallen als je als team in de omschakeling bent. Dat komt omdat de Duitser op dat gebied alle facetten beheerst: techniek, dribbel, passing, spelinzicht én doelpunten maken. Op het moment dat de aanvallende middenvelder dan ook maar een beetje ruimte heeft, en dat was tegen Ajax zo het geval, zijn er weinig spelers op de Europese velden die daar beter mee omgaan dan Götze.
In die gedachtegang is het ook logisch dat je als elftal beter gaat draaien op het moment dat je een centrale spil in je elftal hebt met de kwaliteiten van Götze. Het nadeel voor PSV aan die mega-overwinning op Ajax was dat de tegenstanders in de Eredivisie meteen gewaarschuwd werden voor het aanvallende geweld van het ‘nieuwe’ PSV, en ze zich daardoor gingen aanpassen om het spel van de Eindhovenaren zo goed mogelijk te ontregelen. 

Götze tegen defensief ingestelde tegenstanders

Daar ligt op dit moment ook het grootste probleem voor PSV in aanvallend opzicht. De tegenstanders van de Eindhovenaren hebben hun huiswerk goed gedaan. Als PSV in de aanval is, dan zorgt de tegenstander ervoor het vrijwel onmogelijk is om op de ‘PSV-manier’ door te breken. Spits Eran Zahavi wordt het liefst over de grond aangespeeld, met steekballen vanuit het middenveld of lage voorzetten vanaf de zijkant. Dat wordt al een stuk lastiger op het moment dat het centrum van de defensie (en het middenveld) vol staat met tegenstanders. 

In die hoedanigheid is het voor Götze ook lastig om de ruimte te vinden voor zijn creatieve uitspattingen. Dat is niet alles: wanneer buitenspelers zoals Cody Gakpo, Noni Madueke, Bruma of Ritsu Doan van buiten naar binnen willen dribbelen met de bal, staan ze niet alleen in de dekking van de back en een (verdedigende) middenvelder; ook de passlijn naar Götze wordt zo ten alle tijden afgeschermd, waardoor de Duitser moet uitzakken om überhaupt aanspeelbaar te zijn – en daarmee dus weer verder van de goal gedwongen wordt. 

Daardoor creëert PSV een overvloed aan kansen, is het veldspel bij vlagen ook prima, alleen komt het per wedstrijd gewoon niet vaak genoeg in de posities vanuit waar je ook gemakkelijk doelpunten kunt maken. De zestien staat vol met spelers van de tegenstander op het moment dat er een (lage) voorzet vanuit de flanken komt. Wanneer de buitenspelers naar binnen trekken en in een schotpositie komen, staan daar ook minimaal twee tegenstanders om ervoor te zorgen dat die poging het doel niet haalt. 

Reddingsboei

Als we aan Götze denken, dan denk je automatisch aan een speler die aan de bal het verschil maakt. De Duitser kan zonder bal echter nog belangrijker worden voor de Eindhovenaren. In de tweede helft van de wedstrijd tegen Real Sociedad week Götze vaak uit naar de flanken. Daardoor trok hij zijn directe tegenstander mee en zorgde hij ervoor dat er in het centrum ruimte kwam om een naar binnen komende vleugelspeler of de spits aan te spelen. Vanuit die positie kon het spel dan weer verlegd worden naar de andere kant, waardoor er tempo in het de aanval komt en je een tegenstander uit elkaar speel.
Götze lijkt die vrijheid op dit moment bij PSV niet te krijgen of te nemen. In de wedstrijd tegen Willem II liep de Duitser er soms wat verloren bij door de ballen die over hem heen vlogen in plaats van in zijn voeten eindigde. Zonder de creativiteit van Götze heeft PSV in het verleden al bewezen moeite te hebben met het creëren en afmaken van kansen. Nu dus óók met de Duitser in de basis.