Berghuis krijgt opvallende rol bij Ajax

Steven Berghuis houdt de Eredivisie nu al een tijdje bezig. Tijdens het seizoen met zijn creatieve uitspattingen op het veld en zijn uitlatingen daarbuiten. De afgelopen week speelt de Feyenoord-aanvoerder de hoofdrol in zijn eigen transfersoap. Aartsrivaal  Ajax zou op het punt staan om Berghuis voor zes miljoen euro over te nemen. In Amsterdam wacht hem wel een andere rol dan dat hij bij Feyenoord had. 

Steven Berghuis keert niet meer terug bij Feyenoord. De aanvoerder van de Rotterdammers wilde al een tijdje vertrekken uit De Kuip. De juiste club meldde zich de afgelopen maanden echter niet voor de buitenspeler. Berghuis, die nog een contract tot 2022 heeft in De Kuip, wil de overgebleven beste jaren uit zijn carrière gebruiken om zich in de basis te spelen van een club die Champions League-voetbal speelt. Nadat eerst de namen van PSV, dat via de voorrondes een plek in het Miljardenbal af moet dwingen, en VfL Wolfsburg in de vaderlandse headlines verschenen, was het feest compleet op het moment dat De Telegraaf berichtte dat Ajax zich officieel gemeld had in Rotterdam. 

Steven Berghuis, Ajax en Feyenoord

Dat Ajax in de zoektocht naar een nieuwe buitenspeler bij Berghuis is uitgekomen, is niet zo gek. Ten minste: zo lang je de rivaliteit tussen Ajax en Feyenoord niet het zwaarste laat wegen. Berghuis bewees sinds 2016 voor Feyenoord, en daarvoor bij onder andere AZ en FC Twente, dat de buitenspeler een meerwaarde is in de Eredivisie. Toch kun je bij Berghuis vast stellen dat hij een laatbloeier is: als talent had hij moeite om zich in de basis te spelen bij FC Twente en liet hij zich verhuren aan VVV-Venlo. In Limburg kreeg Berghuis wel het vertrouwen en maakte hij dermate veel indruk dat Twente hem een kans in de basis gaf. 

Na FC Twente durfde ook AZ het aan, waarna Berghuis bij Watford zijn eerste buitenlandse avontuur aanging. De tijd in Engeland liep uit op een deceptie: degradatievoetbal in de Premier League bleek niet zo goed bij de kwaliteiten van Berghuis te passen. De buitenspeler zag een groot deel van de ballen over zich heen vliegen naar de spitsen, terwijl Berghuis de bal vaak in de voeten wil hebben en als naar binnen trekkende rechtsbuiten de ruimtes in het centrum van het veld als geen ander kan bespelen. Bij Watford kreeg hij de kans niet om die kwaliteiten te tonen, maar Feyenoord was de verrichtingen van de buitenspeler nog niet vergeten. 

De Rotterdammers huurden de buitenspeler eerst voor een jaar, waarna Berghuis na het gewonnen landskampioenschap in 2017 zijn lot definitief verbond aan Feyenoord. Berghuis was in de afgelopen jaren al een keer eerder dicht bij een transfer naar een andere Nederlandse topclub. Een nieuw contract, met daarin een minimale afkoopsom van vier miljoen euro, zorgde er uiteindelijk voor dat Feyenoord haar sterspeler uit handen van PSV kon houden. 

Antony

Anno 2021 lijken er geen drempels te ontstaan op de weg die Berghuis naar de Johan Cruijff ArenA moet leiden. Feyenoord reageerde met een verhoogde vraagprijs (acht miljoen euro, red.) voor diens aanvoerder. Berghuis zag uiteindelijk zelf af van zijn deel uit de transfersom, naar verluidt zo’n twee miljoen euro, om ervoor te zorgen dat de clubs alsnog een akkoord bereikten over een transfersom van zes miljoen euro. Eerdere onderhandelingen tussen Berghuis en Feyenoord liepen al stuk, waardoor de Rotterdammers de hoop op een langer verblijf van de linksbenige rechtsbuiten eigenlijk al hadden opgegeven. 

Nu de transfer na het akkoord tussen Feyenoord en Ajax weer een stap dichterbij is, wordt het tijd om de nieuwe concurrentie van Berghuis te indexeren. De belangrijkste concurrent voor een basisplaats bij Ajax is Antony. De zomeraankoop van afgelopen seizoen kende een sterk eerste seizoen in de Johan Cruijff ArenA en won de concurrentiestrijd van landgenoot David Neres, die Ajax deze zomer waarschijnlijk gaat verlaten. Op het moment dat je de statistieken van de twee buitenspelers naast elkaar legt, dan zie je meteen waarom Ajax Berghuis zo graag aan de selectie wilde toevoegen. 

Antony en Berghuis zijn dan twee linksbenige rechtsbuitens, de twee spelers vullen die rol op een totaal andere manier in. In dat opzicht is het ‘goed’ dat Ajax waarschijnlijk afscheid neemt van David Neres: de Braziliaanse buitenspeler heeft eigenlijk dezelfde speelstijl als zijn landgenoot en maatje Antony, waardoor je als trainer eigenlijk beperkt bent in je tactische keuzes. De entree van Berghuis gaat dat veranderen voor Ajax-trainer Erik ten Hag. En als dat goed uitpakt, dan zal héél het elftal daar een boost van krijgen.
Antony is als klassieke naar binnen komende buitenspeler in het voordeel op Berghuis. De Braziliaan zorgt voor gemiddeld 2,2 geslaagde acties per wedstrijd (58% totale acties) terwijl Berghuis gemiddeld 1,6 keer per negentig (50% totale acties) minuten zijn tegenstander voorbij komt. Ook voor de goal blijkt Antony sterker dan Berghuis: ondanks dat de Braziliaan minder vaak op doel schoot dan Berghuis, deed hij dat wel vaker uit een positie waaruit je kon scoren (21%) dan Berghuis (19%). Dat Berghuis vorig seizoen veel vaker schoot dan Antony per negentig minuten, zorgt er dan ook voor dat hij meer doelpunten maakte afgelopen jaar dan de Braziliaanse zomeraanwinst van 2020. 

Grote meerwaarde voor Berghuis

Dat zijn ook niet de belangrijkste voorwaarden waarom Ajax Berghuis zo graag wil hebben. Berghuis kan namelijk iets wat zowel Antony als Neres niet zo goed kunnen: kansen creëren. Waar Antony en Neres de bal vaak aan de zijlijn krijgen, zwerft Berghuis vanaf de rechterflank richting het centrum om zich daar bespeelbaar te maken. In het geval van Feyenoord ontstond op de rechterflank een gat waar de rechtsback in kon duiken en zorgde Berghuis in het centrum voor de overbrugging tussen het middenveld en de spits. Daardoor kwam de aanvoerder van Feyenoord vaak in de positie om kansen te creëren, iets wat hem zowel als absoluut aantal (3,3 per negentig minuten om 1,8) als percentage van de totale passing (4% van Antony’s passes is een kans, 6% van passes Berghuis is kans). Dat Berghuis gemiddeld tien passes per negentig minuten méér geeft dan Antony, laat zien hoe secuur de 29-jarige Nederlander omgaat met zijn (offensieve) passing. 

Het creëren van kansen, Berghuis’ neusje voor de goal, maar vooral zijn beweging zónder bal maken van hem een absolute meerwaarde voor het elftal van Ajax. Berghuis zal zijn rechterflank vaak verlaten en in het centrum de ruimte proberen te vinden. Daardoor kan een speler als Davy Klaassen, van wie je mag verwachten dat hij als aanvallende middenvelder gaat spelen, nóg meer in de rol van schaduwspits kruipen en Haller ondersteunen in de zestien meter. 

Zo krijg je als Ajax-zijnde niet alleen meer spelers in offensieve posities. Je hebt met Berghuis ook meteen een speler die seizoen in seizoen uit heeft bewezen dat hij vanuit de tweede lijn met één pass een kans kan creëren of door een combinatie en/of individuele actie zichzelf in een kansrijke schotpositie kan spelen. Daardoor heeft Ajax de smaak die het met het vertrek van Hakim Ziyech verloor, weer terug in de selectie. Daardoor zal Berghuis lang niet altijd in de basis starten bij de Amsterdammers, maar kan hij nog steeds een hoofdrol vertolken in de toekomstige successen van de club.