Fenerbahçe

Fenerbahçe is een Turkse voetbalclub uit Istanbul. Thuiswedstrijden van de Sari Kanaryalar worden afgewerkt in het Sükrü Saracoglustadion.

• Fenerbahçe werd in 1907 opgericht
• Thuiswedstrijden worden afgewerkt in het Sükrü Saracoglustadion
• De bijnaam van de club luidt ‘Sari Kanaryalar’
• Fenerbahçe won negentien landstitels en zeven bekers
• Galatasaray is de aartsrivaal

Fenerbahçe in nationaal clubverband

Fenerbahçe werd op 3 mei 1907 opgericht door Ziya Songülen, Ayetullah Bey en Necip Okaner. Zij kregen allemaal een invloedrijke rol binnen de voetbalclub. In het beginstadium was het beoefenen van sport nog verboden in Turkije, waardoor men in het geheim te werk moest gaan. Al vroeg besloot men de kleuren geel-wit te vervangen door het inmiddels traditionele geel-marineblauw. In 1908 stond nieuwe wetgeving het inschrijven van voetbalclubs toe, waardoor Fenerbahçe officieel een feit was.

Het jaar 1908 stond eveneens in het teken van de toetreding tot de voetbalcompetitie van Istanbul. Het debuutseizoen leverde een vijfde plaats op. Tijdens het seizoen 1911-1912 kroonde de club zich voor het eerst tot kampioen van de stad door ongeslagen te blijven. In de volgende jaren wist het team meer titels binnen te slepen. De suprematie werd vooral in het seizoen 1922-1923 duidelijk door een doelsaldo van 58-0 tot stand te brengen. Geen enkele tegenstander wist dat seizoen een doelpunt te produceren.

Tot en met 1959 bleef de voetbalcompetitie van Istanbul bestaan. Fenerbahçe wist in totaal zestien kampioenschappen binnen te slepen en eindigde nog eens achttien keer als runner-up. De twee grote concurrenten, Galatasaray en Besiktas, moesten daardoor hun meerdere erkennen. Zij kroonden zich respectievelijk vijftien en dertien keer tot nummer één van de stad. Tijdens deze periode maakte Lefter Kücükandonyadis zijn debuut voor Fenerbahçe. Tot 1964 scoorde hij maar liefst 423 keer in 615 wedstrijden.

De eerste landstitel

Turkije introduceerde pas in 1959 een landelijke voetbalcompetitie, de hedendaagse Süper Lig. In het eerste seizoen bestond de competitie uit een tweetal reeksen. Fenerbahçe wist in de eigen reeks Besiktas voor te blijven, waardoor zij in de finaleronde mochten aantreden tegen de andere grote concurrent: Galatasaray. De stadgenoot won de eerste wedstrijd met 1-0, maar op eigen veld wist men revanche te nemen door met duidelijke cijfers aan het langste eind te trekken: 4-0. De eerste landstitel was daarmee een feit.

Fenerbahçe kwalificeerde zich dankzij dit kampioenschap voor de Europacup I. Buiten Turkije bleek de club nog niet in staat om tot grote hoogte te stijgen, maar in de nationale competitie bleef men leveren. Dit leidde tijdens de jaren zestig tot vier nieuwe landstitels (1961, 1964, 1965 en 1968). In het laatstgenoemde jaar wisten Sari Kanaryalar (‘De Gele Kanaries’) tevens de Turkse beker te veroveren ten koste van Altay SK en behaalden daarmee de eerste dubbel.

De jaren zeventig mochten eveneens een succes worden genoemd. Fenerbahçe mocht zich in de jaren 1970, 1974, 1975 en 1978 opnieuw landskampioen noemen. Het kampioenschap van 1974 viel wederom samen met de bekerwinst, waardoor nu ook de tweede dubbel een feit was. Een nieuwe bekertriomf volgde in 1979. Een deel van dit succes werd gerealiseerd onder leiding van de Braziliaanse trainer Didi.

Moeizame fase

De jaren tachtig verliepen ietsjes moeizamer voor de Sari Lacivertliler, een andere bijnaam van de club. Fenerbahçe won in dit decennium drie landstitels (1983, 1985 en 1989) en één beker (1983). Tevens wist men tijdens het seizoen 1985-1986 eindelijk een Europese ronde te overleven, iets wat Turkse clubs tot dat moment nauwelijks was gelukt. Dit succesje werd bereikt onder de bezielende leiding van trainer Kálmán Mészöly.

In de jaren negentig ging Fenerbahçe gebukt onder de concurrentie van Galatasaray en Besiktas. De twee grote rivalen wisten negen van de tien landstitels binnen te halen, waardoor alleen het kampioenschap van 1996 overbleef. In het Turkse bekertoernooi wist men zelfs maar één keer door te dringen tot de finale en zelfs dat leverde geen succes op. Een spaarzaam succes werd gerealiseerd door Manchester United te verslaan op Old Trafford, iets wat al lang niet meer was gebeurd in Europees clubverband.

Nieuwe gloriejaren

Fenerbahçe trapte de 21ste eeuw af met een teleurstellende vierde plaats in de Süper Lig. In 2003 viel men zelfs terug naar de zesde plaats op de ranglijst, maar tussendoor (2001) had men wel een nieuwe landstitel aan de prijzenkast toegevoegd. Tussen 2004 en 2014 ontstond een nieuwe succesformule door vijf van de elf landstitels binnen te slepen. Daarnaast won de club in deze fase twee opeenvolgende keer de Turkse beker (2012 en 2013).

Tijdens deze periode speelde onder meer Pierre van Hooijdonk voor Fenerbahçe. De Nederlandse spits won in 2004 en 2005 de landstitel met de club. Zijn eerste kampioenschap betekende de vijftiende in de clubgeschiedenis, waardoor men een derde ster behaalde. In tegenstelling tot veel andere landen (één ster per tien landstitels) koos Turkije namelijk voor één ster per vijf landstitels.

Het kampioenschap van 2007 viel samen met het honderdjarige bestaan van Fenerbahçe. Zico fungeerde destijds als hoofdtrainer van de club en groeide in deze periode uit tot een grote meneer in de clubgeschiedenis. Het bestuur dankte dit succes aan het aantrekken van spelers als Alex, Bruno Alves, Nicolas Anelka, Stephen Appiah, Roberto Carlos, Dirk Kuijt, Mateja Kezman en Ariel Ortega.

Ongekende prijzendroogte

In 2013 besloot de UEFA om Fenerbahçe voor twee seizoenen uit te sluiten van Europees voetbal vanwege mogelijke omkooppraktijken en fraude. Desondanks wist men in de volgende jaren opnieuw grote namen te verleiden om naar Istanbul te komen, waaronder Oranje-icoon Robin van Persie, dribbelaar Nani en verdediger Simon Kjaer. Een sucesvolle periode bleef echter uit. Tussen 2015 en 2022 wist Fenerbahçe zelfs geen enkele prijs binnen te slepen, hoewel men wel meermaals als runner-up eindigde in de Süper Lig.

Fenerbahçe eindigde in 2023 wederom als tweede in de Turkse competitie. Voor het eerst in jaren wist de club desalniettemin succes te behalen door Istanbul Basaksehir in de finale met 2-0 te verslaan. Michy Batshuayi maakte beide doelpunten. Het team greep in 2024 naast een nieuwe hoofdprijs, maar stelde die zomer wel een prestigieuze hoofdtrainer aan: José Mourinho. De veelbesproken Portugees kwam in zijn eerste seizoen niet verder dan een tweede plaats op de ranglijst.

Rivaliteit

Galatasaray is de aartsrivaal van Fenerbahçe. Onderlinge wedstrijden staan ook wel bekend als de Intercontinental Derby, aangezien Fenerbahçe afkomstig is uit het Aziatische deel van Istanbul en Galatasaray uit het Europese gedeelte. Besiktas is eveneens een grote rivaal.

Fenerbahçe in Europees clubverband

Fenerbahçe debuteerde in het seizoen 1959-1960 op het Europese strijdtoneel. Een succes leverde dat niet op, aangezien de Turken al in de eerste ronde van de Europacup I sneuvelden door toedoen van OGC Nice (over drie wedstrijden). Twee jaar later strandde men opnieuw in het beginstadium tegen 1. FC Nürnberg. De Europacup II-deelname van 1963-1964 bleek iets overtuigender, maar meer dan een kwartfinaleplaats tegen MTK Boedapast leverde dat niet op.

Tijdens het restant van de twintigste eeuw wist Fenerbahçe vervolgens niet meer dan één ronde te overleven. Wel mocht men in 1996 debuteren in de groepsfase van de Champions League, maar door de aanwezigheid van Juventus en Manchester United bleek doorstoten een brug te ver. Tijdens het seizoen 2007-2008 overleefde men voor het eerst de groepsfase en de achtste finale tegen Sevilla. Uiteindelijk bleek Chelsea in de kwartfinale nipt te sterk (2-1 thuis, 2-0 uit).

In 2013 wist Fenerbahçe door te stoten tot de halve finale van de Europa League. De Turkse topclub won de thuiswedstrijd tegen Benfica met 1-0, maar de uitwedstrijd ging met 3-1 verloren. Ook in het Conference League-seizoen 2023-2024 bleef een historische finaleplaats uit. De kwartfinale bleek het hoogst haalbare door toedoen van Olympiakos Piraeus, dat wel een strafschoppenserie nodig had.

Balans tegen Nederlandse clubs

Fenerbahçe speelde tot en met augustus 2025 in totaal 26 officiële wedstrijden tegen Nederlandse clubs. De balans is redelijk in evenwicht: tien overwinningen, vijf gelijke spelen en elf nederlagen. PSV en Feyenoord fungeerden het vaakst als tegenstander (zesmaal). De overige wedstrijden vonden plaats tegen FC Twente (vijfmaal), Ajax (viermaal), AZ (driemaal) en DWS (tweemaal).

Nederlandse invloed

Verschillende Nederlanders hebben het shirt van Fenerbahçe gedragen. Een overzicht:

Verschillende Nederlanders stonden als trainer voor de groep bij Fenerbahçe. Een overzicht:

Het stadion van Fenerbahçe

Het Sükrü Saracoglustadion is sinds 1908 de thuisbasis van Fenerbahçe. Dit bouwwerk is te vinden in de wijk Kadiköy, gelegen in het Aziatische gedeelte van Istanbul. Het stadion is meermaals gerenoveerd en biedt momenteel plaats aan maximaal 50.509 toeschouwers.

In 2009 vond de UEFA Cup-finale tussen Werder Bremen en Shakhtar Donetsk plaats in het Sükrü Saracoglustadion. Het onderkomen van de club is in 1998 vernoemd naar oud-voorzitter Sükrü Saracoglu. Tot die tijd stond het complex bekend als het Fenerbahçe Stadi.

Veelgestelde vragen over Fenerbahçe

Laatste update: 12 augustus 2025